PIERRE's PHOTO IMPRESSIONS of the WESTERN FRONT
1914-1918
QUICK LINKS to part 1 of a FRONT SECTOR
    CATEGORIES - BATTLEFIELDS
    LAST REACTIONS
    SEARCH ENGINE
      NAVIGATION TIPS
        SITE MAP
          GREAT WAR for ROOKIES
            ACKNOWLEDGEMENTS - SOURCES
              Some of P.'s DUTCH WW1 ARTICLES
              VIEW TIPS
              Attention!
               
               
              VIEW TIPS 
              * "Lees meer" = 
                                    READ MORE 
              * "Volgende" =
                                    NEXT
              * Scroll down and down
                 in this left column for a
                 COMPLETE LIST  of
                 ALL English   
                 Photo Impressions
                 and Dutch articles!
              * Use Pierre's
                 SEARCH ENGINE! Also
                 on top of your screen.
              * Zoom in with
                 Control - Plus
              * Reset screen
                 with
                 Control - 0
              * This site is best
                  viewed on a screen
                  of 1024x768 pixels,
                  or larger, type F11,
                  to get the largest
                  screen, possible
                  in your browser. 
              ---------------------------------
              Recently Released

              Photo Impressions?

              Visit my

              Front Page

               
              Pierre Grande Guerre
              shows his
              photo impressions
              of his trips along
              the Western Front
              with his selfmade photo's,
              historic pictures,
              and maps.
              Few words,
              many pictures,
              and many links.
               
              Pierre
               
               
              Warning: Sometimes on the battlefield
              you will still find relics of explosives.
              All these shells, hand grenades, and
              mortar rounds can even nowadays still
              be very dangerous.
              Some of the artillery bombs may contain
              poison gas, which can cause severe
              blistering or worse injuries.
              In France it is by law forbidden to
              remove relics from the battlefield.
              So, it is for your own safety:
              take a picture of the steel harvest,
              but leave these relics untouched!
              ----------------------------------------------

              Follow daily Pierre's 

              World War I News

              Links Service on

              Facebook

              Reactions are welcome

              on Facebook or via

              pierregrandeguerre@hotmail.nl

              ---------------------------------------------

               
              Pierre is a Dutch member
              of the Canadian
              Central Ontario Branch
              of the Western Front
              Association,
              In 2015 awarded with
              a lifetime membership!
               
              And a member of:
               
               
              The Western Front
              Association Nederland
              -------------------------------------------
              This website is and
              intends to remain free
              of any commercial
              advertisements!
              It has no financial benefit at
              all for its webmaster!
               
               
              Are you not familiar with
              the backgrounds & causes
              of the First World War?
               
              Read my 5 illustrated pages:
               
              ______________________
              Got lost? Click HERE!
              _______________________
               
               
              Dutch Readers!
              Nederlandstalige lezers,
               
              Lees Pierre's artikelen
              en columns over
              de Grote Oorlog
              en klik op
              of ga verder naar onderaan
              deze kolom.
               
               
              Read also:
              Pierre's BOOK REVIEWS !
                
               
              Pierre is the author
              of the Dutch book,  
              "De Rode Duivels in de
              Vogezen - 1914-1915 -
              Een geïllustreerde
              reconstructie van de
              krijgsverrichtingen
              van het 152e
              Régiment d'Infanterie" 
               
               
               
              Klik  voor de details
              Prijs: € 15,- pdf-versie
              ------------------------------
              -------------------------------------------
              LINKS TO THE SPECIAL

              PHOTO IMPRESSIONS

              NEW! Pierre's Illustrated

              Lecture "Verdun 1916" - (Dutch)

              Pierre's illustrated

              WFA-NL lectures:

              The Tactical Significance 

               of General Gaede - (Bilingual)

              The Difficult Start

              of the L.I.R. 123 - (Eng)

              De Moeizame Start van

              het L.I.R. 123 - (Dutch)

              De Rode Duivels

              op de Hartmannswillerkopf (Dutch)

              De Blauwe Duivels

              in de Vogezen (Dutch)

              Botchkareva en haar

              Vrouwenbataljon (Dutch)

              Mata Hari -

              Het Spionagedossier (Dutch)

              More Special

              Photo Impressions

              of the Western Front (English) 

              Armistice Clearing Compiègne

              Kaiser's Exile Huis Doorn

              Cambrai

              Fort de Mutzig - Feste Kaiser Wilhelm II

              Colmar and Hansi, the Illustrator 

              The Red Baron's Crash Site

              Canadian National Vimy Memorial

              SOMME 1918 The Australians

              Fricourt Archeological Excavations

              Traces of Bairnsfather  - Xmas Truce

              Yorkshire Trench and Dugout

              Bayernwald Trenches Inside 

              LINKS TO ALL
              BATTLEFIELD
              PHOTO IMPRESSIONS
              in the CORRECT SEQUENCE

              AISNE 

              Chemin des Dames part 1 

              Chemin des Dames part 2 - Dragon's Cave

              Chemin des Dames part 3     

              ALSACE LORRAINE

              The Gap of Charmes - La Trouée de C.

              Avricourt - Leintrey - Reillon - Montreux - Parux 

              Montreux German Front Walk

              The Battle of Morhange - 1914

              French Bunkers - Mnt. Grand Couronné 

              South of Metz - German Bunkers -

              Feste Wagner 

              ALSACE VOSGES NORTH

              Tête du Violu - Bernhardstein

              Chaume de Lusse - Haute de Faîte

              Bertrimoutier - Frapelle  

              Ban de Sapt - La Fontenelle

              Senones - la Roche Mère Henry

              Col de la Chipotte - de la Chapelotte

              The Donon - Bunkers - Dug-outs

              ALSACE VOSGES  

              Col du Bonhomme Col de Mandray

              Tête de Faux - Buchenkopf 

              Col du Wettstein - Schratzmännele

              Lingekopf - le Linge  

              Kleinkopf - Barrenkopf 

              Hohrodberg-Giragoutte-Trois Epis  

              Reichackerkopf  

              Munster Valley Petit Ballon  

              Le Tanet - Bichtstein - Villa Sidi-Brahim

              Route des Crêtes - Hohneck -

              Gr. Ballon - Sudelkopf 

              Hartmannswillerkopf - Vieil Armand  

              Guebwiller - Rimbach - Hirzstein  

              Moosch Nécropole Nationale  

              ALSACE SUNDGAU  

              Zillisheim Illfurth Largitzen Pfetterhouse 

              Burnhaupt-le-Bas Bunker Path     

              ARGONNE

              Mort Homme Côte 304

              Montfaucon- Romagne s/s Montfaucon

              Butte de Vauquois

              Haute Chevauchée

              The Bunker of the German Crownprince

              ARTOIS

              Illies - Wicres    

              Neuve Chapelle - Richebourg

              Aubers - 1915 

              Fromelles - 1916  

              Neuville-St. Vaast - Souchez

              Notre Dame de Lorette 

              Loos

              Arras Wellington Quarry

              Vimy Ridge

              Lichfield Crater

              CHAMPAGNE

              St. Hilaire le Grand Russian Cmty  Mont Navarin

              Sommepy Mont de Blanc Mont

              La Main des Massiges

              MARNE 

              Verberie Néry Villers Cotterêts  

              First Battle of the Marne   

              Belleau Wood - Château Thierry  

              Second Battle of the Marne

              SAINT MIHIEL

              Les Eparges Ridge

              Calonne Trenches Tranchée

              Fort de Troyon

              Apremont Forest Trenches

              Butte de Montsec

              Rémenauville Destroyed Village

              le Bois le Prêtre / das Priesterwald 

              SOMME British Sector

              SOMME INTRODUCTION

              Auchonvillers Trench

              Mine Craters Lochnagar Hawthorn

              Thiepval Memorial Mouquet Farm  

              Thiepval Wood - Ulster Tower

              Ovillers La Boiselle

              Hawthorn Ridge Beaumont Hamel

              Redan Ridge 

              Newfoundland Memorial Park  

              Serre Hébuterne 

              Sheffield Memorial Park Serre

              Gommecourt 

              Fricourt Deutsche Kriegsgräberstatte 

              Contalmaison 

              Mametz Wood 

              Trones Wood Montauban Guillemont

              Caterpillar Valley Longueval 

              High Wood Longueval

              Delville Wood Longueval

              Pozières  

              Martinpuich

              le Sars Butte de Warlencourt

              Flers Gueudecourt

              Adanac Canadian Cmty. Mireaumont

              SOMME French Sector 

              Bouchavesnes

              Rancourt Cimetière National

              Rancourt Deutscher Soldatenfriedhof

              Dompierre - Becquincourt Fay Soyécourt

              Flaucourt Biaches

              VERDUN

              VERDUN Citadel 

              Thiaumont - PC 118 & 119 - A 320

              Road To Fort Douaumont       

              Fort de Douaumont

              Douaumont Nécropole Nationale  

              Côte Froideterre - Les 4 Chéminées 

              Fort de Souville 

              Fort de Vaux 

              Tunnel de Tavannes Fort

              La Voie Sacrée

              Bois des Caures - Col. Driant's C.P. 

              Flabas German Reprisals Camp

              The German Camp Marguerre 

              Duzey German 380mm Artillery Base

              Destroyed Villages Bezonvaux - Ornes

              Azannes - Damvillers - La Grande Montagne 

              YPRES

              Menin Road Railway Wood

              Maple Copse - Hill 62 - Hooge

              Clapham Junction Zandvoorde Bunker

              Polygon Wood Zonnebeke

              Hill 60 - Hollebeke -

              St. Elooi - Lankhof Farm

              Messines Ridge

              Pilkem Ridge

              Boezinge Essex Farm Ziegler Bunker

              Langemark Poelkapelle St. Juliaan

              Passchendaele Ridge

              Mount Kemmel Lettenberg Bunkers

              Ploegsteert Wood

              YZER

              Nieuport Ramskapelle

              Pervijze  Stuijvekenskerke

              Diksmuide Trench of Death 

              Leke Vladslo Houthulst

              OTHER GREAT WAR LINKS

              Pierre's Nederlandstalige
              artikelen en columns
              over de Grote Oorlog
               
              (Copy & Paste de titel in de
              zoekmachine!) 
               
              Bochkareva en haar Vrouwenbataljon
              Bretonse Bécassine tijdens de Oorlog
              De Vanceboro Bridge Bomaanslag
              Beneath Hill 60
              Tijdreizen Op Internet
              Leutnant Von Forstner Koopt Chocolade
              Duitslands Oudste Oorlogsvrijwilliger
              Marcel's Bajonet
              Souvenir de Bezonvaux
              Namibië-Etnische Zuivering-1904-1908
              Het Beleg van Fort de Vaux
              Explosiecatastrofe In Fort Douaumont 
              Franse Aas der Azen: René Fonck
              Chasseurs Alpins, Franse Alpenjagers
              Prowse Point Cemetery
              Hoe Sgt. Kunze Fort Douaumont
                 veroverde op 25-02-1916.
              Frank Hurley: Fotoshoppen In 1917
              De Kaiserschlacht,
                 een beknopte samenvatting.
              Herdenking Op Douaumont 2008
              Wapenstilstand 1918 -90 Jaar Geleden
              Vijfde Lustrum WFA Nederland,
                 11-10-2008.
              Geur van Drukinkt
              De Vallei van Munster
              Der Rote Baron Versus Flyboys 
              De Fantomen van Landowski
              Louise de Bettignies -
                 Queen of English Spies
              Monument Op Vimy Ridge
              De Erewacht van
                 Notre Dame de Lorette
              Tank Tegen Tank 90 Jaar Terug
              Von Richthofen's Laatste Noodlanding
              Generaal Von Lettow Vorbeck
              Grafschennis Notre Dame de Lorette
              Google Earth 
              De Kaiserschlacht 90 Jaar Geleden 
              De Wolfsberg - le Hamel
              Overleden Veteranen
              Franse Sector Aan De Somme
              Kerstbestand 1914
              Raadselachtig Graf
              Caporetto; Kiem Van Fascisme
              Lenin's Treinreis
              Tsjechen Aan Het Westelijk Front
              Mata Hari
              325 Miljoen Voor 12 Zeppelins
              Slagvelden Van de Somme
              Schroot
              Op de Lingekopf
              Weinig Duitse Monumenten
                  Somme
              Soldaten Standbeelden
              Mosterdgas 1917
              Schwaben Redoubt
              Oogst Van Roest
              Mortier
              De Tekenaar Hansi
              Gifgas Bij Vancouver Corner
              Nationaliteit Kwijt?
              Beloond Geduld
              Prins Harry Naar Irak
              Thiepval
              De Arm Van De Kaiser
              Artilleriebunkers Nabij Duzey
              Kamp Flabas
              Eerherstel voor "Deserteurs"
              Vredig plekje?
              Moslimmonument in Verdun 
              Bayernwald
              De Slag aan de Somme
              De Tunnel van Tavannes
              Kapitein Joost van Vollenhoven
              Huis Doorn
              Update
                 “Raadselachtig Ansichtkaartje II
              Raadselachtig Ansichtkaartje I 

               

               












              Pierre Comba, Soldaat en Schilder
               
              Ik heb er een jaar op moeten wachten en had de hoop al opgegeven, omdat het boek, dat in 2006 is uitgekomen, al in 2008 was uitverkocht in de boekwinkels van Colmar. Deze keer, in juni 2009, werd mijn geduld dan toch beloond. De altijd behulpzame boekhandelaar, Monsieur Hartmann, in de Grande Rue, had toch nog een drietal zeldzame exemplaren van de bescheiden oplage op de kop weten te tikken bij de uitgever. Het is een grondig boek over de militaire kunstschilder én strijdend Chasseur Alpin, Pierre Comba. Het is geschreven door Alain Bexon en een aantal andere specialisten, en draagt de titel “Un Peintre Chez Les Chasseurs Alpins – De la Côte d’Azur aux Champs de Bataille de 1914-1918 - Pierre Comba 1859-1934”. (1)
               
               
              Voordat ik inga op de reden van mijn enthousiasme over dit boek, meld ik er enige wetenswaardigheden uit over het leven van de soldaat en schilder, Pierre Comba.
              Pierre-Paul Comba is op 1 september 1859 geboren in Nice. Zijn vader, Pierre-Paul Comba “de Oude” (De Châble, 1834 - Nice, 1872) was een militair kunstschilder. Vader Comba leert Pierre al vroeg de grondbeginselen van de schilderkunst. In 1880 verhuist Comba naar Parijs en volgt daar de École des Beaux-Arts (2) bij Jean-Léon Gérôme, de meester-schilder van de Historische School. In Parijs maakt hij gebruik van de vele relaties, die zijn vader onderhoudt in intellectuele en artistieke kringen.
              In 1881 dient Comba, als dienstplichtige, in het 92me R.I. de Ligne (3) en gaat naar Noord Afrika, waar hij deelneemt aan de veldtocht in Tunesië. Aangemoedigd door militaire schilders, treedt hij in september 1883 toe tot het “Depôt de la Guerre” als assistent-ontwerper. In oktober 1887 wordt hij benoemd tot schilder - aquarellist, maar in november 1888 wordt hij alweer ontslagen om gezondheidsredenen. Pierre Comba is daarmee dan de laatste officiële schilder van het Franse leger, die daarvoor ook betaald werd. In hetzelfde jaar vestigt Pierre Comba zich weer in Nice, waar hij met een Venetiaanse trouwt, die hem in 1896 een zoon schenkt. Als oud-militair schilder verkrijgt hij toestemming van de Generale Staf om tijdens de zomer en de winter, met volle uitrusting en rugzak, de manoeuvres van de Chasseurs Alpins te volgen in de Alpen ten noorden van Nice, in de Dauphiné, en in de Savoie. Zesentwintig jaar lang, tot het begin van de Grote Oorlog, gaat hij door met het volgen van eenheden van Chasseurs Alpins in hun missies in de “Grandes Alpes à la Méditerranée“ en schildert de soldaten in hun dagelijkse leven.
              In 1903 wordt hij lid van de Societé des Peintres de Montagne(4), waar hij regelmatig tussen 1907 en 1914 zijn werk exposeert. Hij tekent o.a. voor de Jaarboeken van het Franse leger en voor verschillende tijdschriften zoals Le Figaro en kranten in Nice. Verscheidene steden, maar vooral zijn woonplaats, Nice, verstrekken hem opdrachten voor illustraties ten behoeve van hun promotiemateriaal voor toeristen. Tussen 1904 en 1909 wordt hij ook gevraagd door het Syndicat d'Initiative d'Annecy (5) om een aantal bergstadjes te illustreren voor het voorblad van hun toeristengidsen. Comba ontwerpt in opdracht van anderen weer verscheidene affiches en ansichtkaarten.
              Bij het uitbreken van de Grote Oorlog neemt hij weer dienst als militair schilder, en vertrekt hij naar het front.  Daar trekt hij vooral op met de Chasseurs Alpins, die hij volgt in hun gevechten op de ijzige hellingen van de Vogezen of in de modderige loopgraven aan de Somme. Na de oorlog neemt hij zijn oude burgerstiel weer op en ontwerpt hij weer affiches, decors, en ansichtkaarten. Op 12 augustus 1934 overlijdt Pierre Comba in zijn geboorteplaats, Nice.
               
               
              Het gebonden boek over de soldaat-schilder, Comba, is bijzonder mooi opgemaakt en op prachtig "Satimat Naturel"-papier gedrukt. Het staat vol met 300 kleurenreproducties van zijn aquarellen en schetsen. Alleen al de bijzonder geïllustreerde bladzijdennummering is een lust voor het oog.
              Comba’s schetsen en aquarellen zijn vaak te velde geschilderd. Zijn aquarellen tonen altijd een realistisch beeld van het berglandschap onder allerlei weersomstandigheden, vrijwel altijd met de Chasseurs Alpins in actie: Chasseurs Alpins in de sneeuw, of op mars, of in ruste, of op de uitkijk, of in gevecht, zoals bij voorbeeld op het indrukwekkende schilderij, “Assault sur le Reichackerkopf”, dat de 23e B.C.A.(6) uitbeeldt in maart 1915 tijdens haar gevecht met de Duitsers om deze bergtop in de Vogezen nabij Stosswihr.
               
               
              De verzameling reproducties in dit aanbevelenswaardige boek geeft een mooi beeld van de tijd, dat de overgang van de militaire schilderkunst naar de fotografie nog niet geheel voltooid was, maar het biedt vooral een mooi tijdsbeeld van het leven van de Chasseurs Alpins. Ik ben vol lof over Alain Bexon ‘s werk, dat op een respectvolle manier Pierre Comba aan de vergetelheid heeft ontrukt. Een jaar wachten op dit mooie boek was meer dan de moeite waard!
               
              Pierre
               
              (1) Bron. Vertaling: “Een Schilder bij de Alpenjagers – van de Côte d’Azur tot aan de slagvelden van 1914-1918 – Pierre Comba 1859-1934”. ISBN 2-913190-05-7, via internet nog verkrijgbaar.
              Een Chasseur Alpin is een Alpenjager. Lees in mijn gelijknamige artikel meer over deze elite-eenheden, de “Chasseur Alpins , Franse Alpenjagers”.
              (2) Academie der Schone Kunsten
              (3) Lijnregiment
              (4) Sociëteit van Berglandschapschilders
              (5) De VVV van Annecy
              (6) Bataillon de Chasseurs Alpins

              Reacties

              PeterS op 07-08-2009 22:18
              Ben gek op aquarellen en deze zien er schitterend uit. Gefeliciteerd Pierre, met deze zeer fraaie uitbreiding van de boekenkast.
              Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl